Inrichting publieke ruimtes

De inrichting van de openbare ruimte in stads- en dorpskernen wint meer en meer aan belang. Woonkwaliteit, leefbaarheid en uitstraling (dynamiek) vormen hierbij belangrijke planologische aspecten. Vanuit het planningsproces is Libost-Groep gespecialiseerd in het ontwerpen en begeleiden van deze complexe dossiers. Ook het creëren van het maatschappelijk draagvlak voor de wijzigingen en de communicatie naar de betrokken inwoners en partijen behoort tot onze taak.

De gemeentelijke en stedelijke infrastructuur omvat de aanleg, de herinrichting en het onderhoud van verkeerswegen, straten, pleinen, dorpskernen, woonkernen en parkings. Het ontwerp gebeurt steeds op een multidisciplinaire wijze, dit wil zeggen: met een ontwerpteam waarin bouwkundige ingenieurs, verkeerskundigen, stedenbouwkundigen en landschapsarchitecten zijn vertegenwoordigd. De ontwerpen zijn functioneel en esthetisch, met een uitgesproken aandacht voor de ruimtelijke kenmerken van de omgeving.

Herinrichting Loons- en stationsplein te Borgloon

De vroegere stroopstokerij Wijnants in Borgloon verdiende beter dan een verwaarloosde en ongedefinieerde toegangsruimte. Een nieuw, minimalistisch evenementenplein benadrukt het industriële en historische karakter van het monument.

In 2007 won de voormalige stroopstokerij Wijnants de monumentenstrijd. Dit was voor de gemeente Borgloon de directe aanleiding om de verwaarloosde en ongedefinieerde ruimte voor deze historische site om te vormen tot een nieuw evenementenplein. De herinrichting gebeurde met respect voor het industriële karakter van het monument en versterkt de ontwikkeling van het fruitexperience-centre in de gebouwen van de voormalige stroopstokerij. De infrastructuurwerken aan het Loonsplein maken deel uit van een groter project waarin ook het nabijgelegen stationsplein zal worden aangepakt, net als de groenvoorzieningen en de riolering.

Benedenplein stationsomgeving Martelarenlaan te Leuven

De vernieuwing van de stationsomgeving van Leuven gaat verder aan de zijde van Kessel-Lo waarbij deze deelgemeente een eigen gezicht wordt gegeven aan het station. Hierbij wordt ook de Martelarenlaan verfraaid. Het meest in het oogspringend is het bouwproject op de Kop van Kessel-Lo zelf. Tegelijk versterkt het project de verbinding tussen Leuven en Kessel-Lo via nieuwe fiets- en voetgangersdoorgangen en twee pleinen. Sluitstuk op de Kop van Kessel-Lo is het zogenaamde 'Benedenplein' dat de verbinding legt tussen het station, de onderdoorgangen en de aansluitende straten naar Kessel-Lo.

Het Benedenplein moet als overgangsplein een scharnierfunctie waarmaken. Een sterke vormgeving van het Benedenplein is noodzakelijk om in deze complexe en nieuwe omgeving een betekenisvolle en leesbare plaats te verwerven. Tegelijkertijd moet het Benedenplein over voldoende verblijfskwaliteit beschikken om zich te kunnen profileren tot een aantrekkelijk voorplein naar het centrum en als ontmoetingsplaats voor zijn omgeving. Dit plein wordt gerealiseerd ongeveer - 7 meter onder het bestaande (en toekomstige) rijwegniveau van de Martelarenlaan. Het plein is naar boven gedeeltelijk afgewerkt door een nieuw en subtiel brugdek.

Herinrichting Fochplein en Margarethaplein te Leuven

Het Fochplein is één van de centrale pleinen in Leuven. Tussen tal van recent opgewaardeerde publieke zones (Grote Markt, Martelarenplein, Bondgenotenlaan) ligt het Fochplein er ietwat rommelig en gefragmenteerd bij. Het huidige plein is niet ingevuld als een klassiek plein: het is een drukke en complexe verkeerszone midden in de stad. Het Fochplein fungeert immers als belangrijk punt voor de stedelijke buslijnen. Maar huidige situatie biedt onvoldoende comfort aan de busreizigers. Het plein zelf kan daarom ook niet de betekenis als representatieve publieke ruimte in het centrum van de stad waarmaken.

De stad Leuven en De Lijn wensen daarom samen te werken aan de herinrichting van het Fochplein en het Margarethaplein. Het is de intentie om deze verkeersas om te vormen tot plein, dat tevens als halte voor het openbaar vervoer functioneert. De heraanleg van het Fochplein geeft deze drukke stadszone nabij de Grote Markt een gepaste beeldwaarde en duidelijke identiteit. Binnen het ontwerp wordt specifiek aandacht besteed aan de instandhouding van het plein als open stedelijke verblijfsruimte. Bovendien is het een uitdaging om bij het ontwerp te streven naar een plein dat doorheen de tijd een esthetische en ruimtelijk kwalitatieve entiteit blijft.

Voor de heraanleg van het Foch- en Margarethaplein is gekozen voor een eenduidige aanpak. De samenhang tussen deze twee stedelijke ruimten wordt gerespecteerd en bij de heraanleg worden ze gelijkvormig aangepakt. De verkeerssituatie wordt grondig gewijzigd. De halte voor het openbaar vervoer neemt een belangrijke plaats in, waarbij de halte zelf als onderdeel van het plein een subtiele integratie krijgt. Een ondergrondse open fietsparking versterkt deze pool voor het fietsverkeer in de stad. Het autoverkeer wordt er nagenoeg volledig geweerd.

Doorheen het project wordt gezocht naar een comfortabele verweving van de verschillende gebruikers van de openbare ruimte. Er wordt speciale aandacht gegeven aan de mogelijke busbewegingen, en de voetgangers- en fietserstromen, met zoveel mogelijk voorrang aan de zwakke weggebruiker. Om conflictsituaties te vermijden worden voldoende maatregelen genomen zonder dat het plein herleid wordt tot een verkeerstechnische ruimte.

De keuze om materialen uit de omgeving door te trekken in de heraanleg versterkt de identiteit van deze plek. Dit leidt tot een "evident" project dat grotendeels opgaat in haar omgeving. Materiaalkeuzes zijn gebaseerd op de degelijkheid van de afwerking, duurzaam en esthetisch ka-rakter en onderhoudvriendelijkheid. Er wordt gestreefd naar een ontwerp met een minimale "life-cycle-costs". Dit is het totaal van de ontwerp-, bouw-, beheer-, onderhouds-en exploitatiekosten.

Doortocht Demer te Bilzen

Het stadsbestuur van Bilzen nam in 1996, op vraag van de Provincie Limburg, een initiatief om de doortocht van de Demer, in het centrum van Bilzen, her in te richten.
Het doel was meervoudig: enerzijds het watertechnisch optimaliseren van waterloop (oplossen van de wateroverlast en het saneren van de waterloop) en anderzijds het verbeteren van de integratie van de waterloop in het landschappelijk en stedelijk weefsel.

De strategische ontwerpopgave kan samengevat worden onder de noemer van het versterken en verduidelijken van de Demer als 'landschappelijke en stedenbouwkundige figuur' in de stad. Dit laatste wordt gerealiseerd door de aanleg van wandelpaden, verfraaiingen aan kaaimuren en bruggen, het zichtbaar maken van de interactie tussen rivierbedding en omgeving.
Zo is de waterloop binnen stedelijk weefsel terug in beeld gebracht.

Herinrichting Marktplein te Diepenbeek

Het Marktplein dient opnieuw te fungeren als een ruimtelijk plein in relatie tot het Kerkplein. Hierdoor krijgt het centrum van Diepenbeek verder ruimtelijke gestalte. De herinrichting is een impuls voor nieuwe handelsfuncties en een versterking van bestaande handelszaken. Met de herinrichting wordt een verhoging van de verkeersleefbaarheid en het woon- en leefklimaat beoogd. Het gemotoriseerd verkeer wordt ondergeschikt aan de ruimte-lijke beleving van het plein. Bij de herinrichting dient het thema water, als verwijzing naar de Paenhuisbeek, als volwaardig ontwerpelement in het plein geïntegreerd te worden.

Groene Boulevard te Hasselt

Voor de "Kleine Ring R70" te Hasselt, destijds het "zwartste" wegvak in Limburg, diende een totaalconcept uitgewerkt te worden die zowel verkeerskundig als qua belevingswaarde een totale breuk betekende met het verleden. Reeds vanaf de jaren zestig was de vroegere riante promenade, op de plaats van de gesloopte wallen, immers herschapen in een drukke en gevaarlijke vierbaansweg rond de stad.

De grote stedenbouwkundige opgave om tot een vernieuwde Boulevard te komen bestond in het 'oversteekbaar maken' van deze stadsgordel, dus de stadskern 'bereikbaar te maken', maar de Boulevard zelf ook tot een stedelijke plek te maken met een eigen identiteit.
Het concept van de "Groene Boulevard" verenigt deze doelstellingen. De voorrang die werd gegeven aan het luw verkeer (voetgangers, fietsers en stadsbussen) verzacht de barrière. De invoering van het éénrichtingsverkeer gaf mogelijkheden om meer verblijfsruimte te voorzien. Een majeure groenstructuur van hoogstammige bomen bepaalt de nieuwe landschappelijke figuur. Op vele plekken op de Boulevard zijn tal van stedelijke socio-culturele activiteiten gekomen. De Boulevard vormt er als het ware een 'stedelijke carrousel' met de wekelijkse markt, bibliotheek, museum, Jeneverfeesten, sportwedstrijden en de kermis.

Het Leopoldplein is ingericht in functie van verblijven: verblijven in de vorm van wonen, terrassen, winkelen, wachten op de bus,... De verblijfsfunctie is vertaald in de vormgeving van het plein en specifiek in de maatvoering. Deze is volledig afgestemd op de mens. Ook de materiaalkeuze straalt rust en gezelligheid uit, geen koude materialen maar eerder natuurlijke warme materialen zoals blauwe hardsteen. Ook is de sfeer van het plein eerder deze van een park, dan van een verhard plein.

Hertog Jan Plein te Lommel

De Hertog-Jan site is een strategisch project om het centrum van Lommel te versterken. De site wordt ontwikkeld in functie van een nieuw administratief centrum en verschillende wooneenheden. Op dit plein te krijgen handelszaken geen plaats. Zo wordt vermeden dat het huidige compacte winkelcentrum aan belang zou inboeten.
De opdracht bestaat er in om in nauwe samenwerking en overleg met alle partners en ontwerpers de collectieve ruimte van de site vorm te geven. De eenheid en de soberheid van de architecturale omgeving wordt geaccentueerd. De inrichting wordt wel zo opgevat dat het plein multifunctioneel zou gebruikt worden.